Data Analysis

Năm đầu đi làm Data Analyst, điều mình sợ nhất không phải là SQL khó hay dashboard nhiều yêu cầu. Mình sợ… trở thành gánh nặng cho Senior. Không phải vì họ khó tính, mà vì nhìn họ bận rộn thật sự. Chỉ cần họ đang tập trung vào một vấn đề lớn, mình chen ngang bằng một câu “Anh/ Chị ơi cho em hỏi xíu”, là mình cảm giác mình vừa kéo họ ra khỏi dòng suy nghĩ quan trọng nào đó. Mấy tuần đầu mình rất hay rơi vào cảnh này, và sau mỗi lần như vậy, mình tự hỏi: “Có cách nào để mình hỏi ít phiền hơn mà vẫn không làm sai task không?”Mà cũng vì mình ngại hỏi, ngại làm phiền, mà chỉ muốn làm ra kết quả nhanh nhất có thể nên thành ra… mình làm sai tùm lum hết trơn :D. Có lần mình làm một dashboard bốn trang rất hoành tráng, xong Senior bảo chỉ cần một bảng excel. Anh còn nói với mình là “Nếu em chưa rõ yêu cầu thì sao em không hỏi lại anh?”Khi đó, mình mới hiểu là vì muốn tiết kiệm thời gian cho các anh/chị mentor mà mình làm sai yêu cầu, thành ra còn làm tốn nhiều thời gian của mọi người hơn nữa vì phải chỉnh sửa và làm lại với mình. Bây giờ thì mình đã hiểu là mình nên đặt đầy đủ câu hỏi cần thiết trước khi bắt đầu bất kỳ task nào để vừa tiết kiệm thời gian vừa làm đúng yêu cầu.Đây là một số các câu hỏi mình thường hay hỏi anh/chị mỗi khi được giao task nào đó:“Task này làm để trả lời câu hỏi gì?”: Nghe đơn giản nhưng nhiều lần giúp mình tránh đi sai hướng. Cùng là phân tích churn, nhưng có task chỉ cần trend, có task lại cần xác định segment, nên mình không dám đoán nữa.“Kết quả cuối cùng cần ở dạng gì?”: Dashboard, excel, slide hay chỉ một bảng số. Có lần mình làm dashboard đẹp đẽ, cuối cùng khách chỉ cần vài dòng metric. Từ đó mình không bỏ qua câu này nữa.“Có tài liệu hoặc phân tích cũ nào em nên xem trước không?”: Câu này giúp mình tiết kiệm rất nhiều thời gian. Senior thường có query hoặc report cũ, chỉ là họ thường không nhớ để đưa.“Phần nào em có thể tự quyết, phần nào cần review trước?”: Mình không dám tự tin quá, nhưng cũng không muốn cái gì cũng hỏi. Nhờ câu này, mình biết phần nào nhạy cảm và phần nào mình được toàn quyền làm.“Timeline mong đợi là gì?”: Nhờ câu này mình ít bị trễ deadline hơn, vì có task nhìn nhẹ nhưng tốn nhiều thời gian hơn mình nghĩ.Còn làm sao để ra được list câu hỏi này thì cứ mỗi lần mình quên hỏi gì đó và bị sửa, mình thêm nó vào danh sách. Lâu dần, nó thành một list câu hỏi mà mình dùng cho mọi task mới. Không phải Senior nào cũng có thời gian brief lại từ A đến Z, nên việc này giúp cả hai đỡ mệt.Điều thú vị là từ khi mình bắt đầu dùng các câu hỏi này, Senior giao việc cho mình cũng tự tin hơn. Không phải vì mình trở nên giỏi, mà vì mình ít sai do hiểu nhầm ngay từ đầu. Mình cũng bớt cảm giác mình đang làm phiền người khác. Nhiều task mình làm một mạch rồi gửi review, và Senior chỉ chỉnh vài chi tiết nhỏ.Mong là những chia sẻ trên sẽ giúp được cho mọi người.Em cũng mong nhận được những chia sẻ từ những anh chị đi trước ạ :D

Hiện tại em đang là Junior Data Analyst, vừa ra trường được một năm và đang chuẩn bị đi phỏng vấn công ty mới ạ.Em hiểu rằng phỏng vấn Data Analyst không chỉ là trả lời câu hỏi kỹ thuật mà nhà tuyển dụng còn đánh giá cách mình tư duy, giải thích vấn đề, kể chuyện bằng dữ liệu và làm việc nhóm. Mỗi công ty lại có một cách đặt câu hỏi khác nhau, nên em muốn chuẩn bị thật kỹ để không bị “bối rối” khi vào phòng phỏng vấn.Hiện tại, em đang tập trung ôn luyện các phần sau:Kiến thức nền tảng: SQL cơ bản, JOIN, GROUP BY, lọc dữ liệu, xử lý missing values, cách đọc và phân tích một dataset đơn giản.Công cụ: Excel/Google Sheets, Power BI hoặc Tableau.Tư duy: cách đặt câu hỏi, cách giải thích insight rõ ràng, logic.Các câu hỏi tình huống: mô tả một dự án em từng làm, em xử lý sự cố như thế nào, cách em giao tiếp dữ liệu với người không rành kỹ thuật.Tuy vậy, em thấy khó nhất vẫn là phần tư duy và tình huống vì em cũng vừa ra trường, chỉ mới đi làm ở một nơi, nhưng khối lượng công việc của em có vẻ giống với Data Engineer hơn là Data Analyst. Em cảm giác kinh nghiệm và dự án của em còn quá ít ỏi và quy mô nhỏ nên em cũng không tự tin mấy khi trả lời.Nếu được thì em xin một số lời khuyên để tham gia phỏng vấn suôn sẻ hơn ạ. Ví dụ như là:Những lỗi người mới hay mắc phảiNhững câu hỏi “xoáy” thường gặpCách kể chuyện bằng dữ liệu sao cho thuyết phụcNhững điều nên làm hoặc không nên làm ngay khi bước vào phòng phỏng vấnKinh nghiệm thực tế khi phỏng vấn ở các công ty khác nhauEm rất mong nhận được lời khuyên từ các anh chị ạ. Bất kỳ chia sẻ nhỏ nào cũng sẽ giúp ích rất nhiều cho những người mới như em.Em xin cảm ơn mọi người trước và hy vọng bài viết này sẽ giúp nhiều bạn Junior khác cùng học hỏi thêm :D