Trong lĩnh vực phát triển sản phẩm SaaS, đặc biệt là SaaS Nhật Bản, những câu chuyện đến từ chính kỹ sư làm việc trực tiếp trên hệ thống luôn mang lại góc nhìn rõ ràng và chân thực nhất. 

Với mong muốn mang lại bức tranh đó cho độc giả, ITviec đã thực hiện buổi phỏng vấn chuyên sâu với chị Đào Thị Xuân Ánh – Principal Software Engineer và anh Nguyễn Trung Nam – Project Leader để ghi lại hành trình nghề nghiệp, tư duy kỹ thuật và những bài học được đúc kết trong quá trình phát triển các hệ thống SaaS quy mô lớn với AI tại Rakus Việt Nam.

Những năm gần đây, Rakus Việt Nam được biết đến là một trong những điểm đến ổn định cho nhiều kỹ sư muốn phát triển sự nghiệp trong môi trường SaaS Nhật Bản – nơi đề cao tính kỹ lưỡng, quy trình rõ ràng và chất lượng dài hạn của sản phẩm. Công ty mẹ, Rakus Co., Ltd., hiện vận hành hệ sinh thái RakuRaku Series, nhóm sản phẩm quản trị doanh nghiệp phổ biến tại Nhật đang phục vụ hàng chục nghìn khách hàng doanh nghiệp. 

Trung tâm phát triển Rakus tại Việt Nam hiện quy tụ hơn 80 kỹ sư, phụ trách các sản phẩm SaaS như RakuRaku Jidou Outai (Mail Dealer), RakuRaku Meisai, Rakuraku Seisan và RakuRaku Denshi Hozon. Văn hóa làm việc hạn chế OT, lộ trình phát triển minh bạch giúp đội ngũ kỹ sư gắn bó ổn định và phát triển chiều sâu kỹ thuật.

Từ những nền tảng này, hành trình của chị Ánh và anh Nam sẽ giúp độc giả cảm nhận rõ cách các sản phẩm SaaS Nhật Bản được phát triển, cải tiến trong thời đại AI, và cách Rakus Việt Nam tạo điều kiện để kỹ sư trưởng thành bền vững theo thời gian.

Lưu ý: Những chia sẻ trong bài phản ánh góc nhìn cá nhân của hai anh chị tại thời điểm phỏng vấn và không đại diện cho tất cả chính sách hay tuyên bố chính thức của Rakus Việt Nam.

Khi Software Engineer đi tìm chiều sâu trong phát triển sản phẩm

Có những thời điểm trong sự nghiệp buộc kỹ sư phải tự hỏi: “Mình muốn đi nhanh, hay muốn đi sâu?”. Câu hỏi này đã xuất hiện ở cả hai nhân vật trong bài dù hai anh chị bắt đầu từ những hành trình rất khác nhau. 

Hành trình của chị Đào Thị Xuân Ánh: Từ outsourcing đa thị trường đến hệ thống hơn 20 năm tuổi

Những năm đầu sự nghiệp, chị Ánh làm việc trong môi trường outsourcing, phục vụ nhiều thị trường từ Việt Nam, Canada, Hồng Kông đến Mỹ. Mỗi dự án cho chị cơ hội thử công nghệ mới, nhưng thời gian càng lâu, chị càng cảm nhận rõ giới hạn của việc “chỉ được làm qua nhiều hệ thống nhưng hiếm khi được đào sâu”.

Khi quyết định gia nhập Rakus Việt Nam, chị muốn thử sức ở một môi trường sản phẩm, nơi yêu cầu chặt chẽ hơn, nhịp phát triển chậm nhưng bền, và cho chị cơ hội chạm vào một hệ thống quy mô lớn, có tuổi đời hàng chục năm. Chị chia sẻ:

“Sau nhiều năm làm outsourcing, Ánh muốn tìm một môi trường cho mình cơ hội đi sâu vào một sản phẩm lớn và tuổi đời lâu năm. Ở Rakus Việt Nam, nhịp độ chậm hơn nhưng lại đòi hỏi kỹ càng – điều đó giúp Ánh phát triển chuyên môn tốt hơn.”

Năm 2022, chị gia nhập Rakus với vị trí Senior PHP Developer và phụ trách hệ thống email doanh nghiệp RakuRaku Jidou Outai (trước đây là Mail Dealer) – sản phẩm có mặt từ những năm 2000 và đang phục vụ hơn 9 nghìn khách hàng doanh nghiệp sử dụng thường xuyên. Một năm sau đó, chị nhận giải MVP (Most Valuable Player) của năm và đi onsite tại Rakus Nhật Bản. 

Đến năm 2025, chị trở thành Principal Software Engineer, dẫn dắt kỹ thuật cho team, tập trung giảm technical debt và nâng chuẩn chất lượng.

Hành trình của anh Nguyễn Trung Nam: Từ QA Game đến Project Leader cho sản phẩm ứng dụng OCR

Anh Nam bắt đầu sự nghiệp với đam mê game design tại vị trí QA ngành game để tìm hiểu cách phát triển và vận hành game. Vậy nhưng một cuộc thi làm game 24 giờ khiến anh nhận ra mình muốn trực tiếp code hơn là chỉ làm test.

Sau 5 năm làm developer trong môi trường outsourcing Nhật Bản, anh cảm nhận sự phát triển chững lại. Thời điểm lập gia đình cũng khiến anh tìm môi trường cân bằng hơn. Rakus Việt Nam phù hợp với các tiêu chí: hạn chế OT, nhiều kỳ nghỉ dài, phúc lợi và lộ trình thăng tiến rõ ràng.

Tại Rakus Việt Nam, anh chuyển hướng sang quản lý kỹ thuật và sau 2.5 năm gia nhập, anh Nam trở thành Project Leader của RakuRaku Denshi Hozon – sản phẩm lưu trữ sổ sách điện tử và đối ứng luật Nhật Bản, tích hợp công nghệ OCR và AI để tự động scan, đọc và thẩm định chứng từ tự động theo luật Nhật Bản.

Anh Nam chia sẻ:

“Sau nhiều năm làm outsourcing với áp lực deadline liên tục, Nam thấy mình trưởng thành rất nhiều nhưng cũng bắt đầu cần một sự cân bằng. Khi nghe bạn bè chia sẻ về môi trường của Rakus Việt Nam, đặc biệt là việc hạn chế OT tại đây, Nam cảm thấy đó là nơi phù hợp để mình vừa phát triển sự nghiệp, vừa giữ được thời gian cho gia đình.”

Cũng chính từ những hành trình xuất phát khác nhau ấy, các thách thức kỹ thuật mà hai anh chị đối mặt đã cho thấy bức tranh đa dạng về việc phát triển sản phẩm SaaS Nhật Bản lâu năm trong thời đại AI.

Những mốc kỹ thuật định hình tư duy phát triển sản phẩm

Trong buổi phỏng vấn, khi ITviec hỏi về những bài toán kỹ thuật làm anh chị “nhớ mãi”, cả hai đều không mô tả một chuỗi thử thách dồn dập, mà kể lại cột mốc rất cụ thể. 

Với chị Ánh, một trong những case đáng nhớ nhất là bài toán kiểm soát luồng chuyển hướng tự động sang SSO (Single Sign-On) cho RakuRaku Jidou Outai (hệ thống quản lý mail cho doanh nghiệp có đối ứng inquiry). Hệ thống này có tuổi đời hơn 20 năm, ban đầu do kỹ sư Nhật xây dựng, sau đó mới được chuyển giao để team Việt Nam duy trì và phát triển. 

Vì đã vận hành lâu năm, Jidou Outai có rất nhiều cách truy cập khác nhau:

Trong bối cảnh đó, yêu cầu bổ sung SSO bên thứ ba nghe có vẻ đơn giản về mặt khái niệm, nhưng rủi ro lại nằm ở chỗ: nếu chèn logic redirect không kỹ, hệ thống có thể rơi vào vòng lặp chuyển hướng vô tận, tính năng auto-login có từ trước sẽ hoạt động sai, hoặc tệ hơn, admin và người dùng bị khóa khỏi hệ thống nếu cấu hình SSO có lỗi. 

Năm 2024, ở năm thứ hai làm việc tại Rakus Việt Nam, chị được giao vai trò người tổng hợp, điều tra, thiết kế “xương sống” cho thay đổi này, phối hợp chặt chẽ với Technical Leader và kỹ sư bên Nhật.

Cách chị Ánh tiếp cận cũng mang đậm dấu ấn của một kỹ sư phân tích. Chị bắt đầu bằng việc rà soát toàn bộ các luồng truy cập, so sánh hành vi giữa các version cũ và mới để xác định đâu là khu vực cần chỉnh sửa. Từ đó, chị thiết kế một logic quyết định rõ ràng cho việc redirect sang SSO và gom toàn bộ vào một điểm duy nhất để dễ kiểm soát. Chị cũng đã triển khai thêm các biện pháp kỹ thuật dự phòng để ngăn chặn tình trạng lỗi cấu hình SSO có thể khiến tất cả người dùng bị khóa khỏi hệ thống. Các vấn đề xác thực phát sinh được tổng hợp lại trong tài liệu thiết kế chi tiết.

Giai đoạn quan trọng nhất kéo dài khoảng một tuần: đọc lại hệ thống, thử nghiệm nhiều hướng và thảo luận liên tục với Technical Leader cùng kỹ sư Nhật. Khi blueprint chung được thống nhất, phần implement được giao cho các thành viên khác. Dấu ấn của chị nằm ở việc gỡ rối bức tranh tổng thể và tái cấu trúc thành một thiết kế rõ ràng, an toàn và dễ bảo trì.

Một sự cố khác chị nhớ rất rõ xảy ra ở giai đoạn test hiệu suất của version mới. Khi thống kê lịch sử phản hồi của khoảng một triệu email, thời gian thực thi vượt quá một phút, khiến màn hình bị treo ngay sát ngày release. Chị và Technical Leader lập tức kiểm tra các chỉ số memory, CPU, rồi đi sâu vào execution plan của câu SQL phía sau có nhiều truy vấn dư thừa và thao tác trùng lặp. Sau khi loại bỏ các JOIN không cần thiết và gom nhóm những query có cùng chức năng, hệ thống được tối ưu đáng kể. Từ mức hơn 60 giây, thời gian phản hồi giảm xuống còn khoảng 6 giây – mức đã thống nhất trước với phía Nhật.

Với chị Ánh, bài học lớn nhất nằm ở việc hiểu rằng hiệu suất của một hệ thống lâu năm thường phụ thuộc vào cấu trúc truy vấn và cách dữ liệu được truy xuất, chứ không chỉ ở vài dòng code phía trên.

Trong khi chị Ánh đi sâu vào kiến trúc của một hệ thống đã lâu năm, thì với anh Nam, thử thách lớn nhất lại đến từ tầng kiến trúc mới của dự án RakuRaku Denshi Hozon – một dự án mở rộng của RakuRaku Meisai có chức năng chính là lưu trữ sổ sách điện tử, đối ứng với luật sổ sách điện tử của Nhật Bản, giúp khách hàng không mất công tự chứng thực thủ công hóa đơn, đảm bảo pháp lý cho hóa đơn khi lưu trữ vào Denshi Hozon. 

Mã nguồn ban đầu của dự án (do bên Nhật triển khai bản đầu tiên) được viết dưới dạng thử nghiệm với mục tiêu ưu tiên chạy được và thử công nghệ. Điều này khiến tính bảo trì chưa cao. Khi các kỹ sư Việt Nam – trong đó có anh Nam – muốn áp dụng triết lý kiến trúc hiện đại như Domain-driven Design (DDD) để cải thiện tính bảo trì, mọi người nhanh chóng nhận ra sự giằng co giữa lý thuyết và thực tế. 

Denshi Hozon thiên về xử lý kỹ thuật, có ít nghiệp vụ phức tạp, trong khi DDD phát huy sức mạnh rõ nhất ở các domain giàu quy tắc. Nếu cố áp dụng DDD cho toàn bộ hệ thống, kiến trúc có thể trở nên phức tạp hơn mức cần thiết và ảnh hưởng đến hiệu năng.

Qua nhiều vòng thảo luận trong team, tham khảo ý kiến kỹ sư Nhật và “trò chuyện” với AI như một cố vấn kiến trúc, anh đề xuất một mô hình hybrid: áp dụng DDD cho các phần có domain rõ ràng và xứng đáng được đầu tư kiến trúc, và giữ mô hình truyền thống cho các phần thuần kỹ thuật hoặc chịu áp lực hiệu năng (Anemic Domain Model). 

Theo anh, bản chất của Denshi Hozon là một hệ thống “thiên kỹ thuật”, nên hướng hybrid cho phép cân bằng tốt giữa hiệu năng và khả năng bảo trì. Đây cũng là thời điểm anh cảm nhận rõ sự chuyển dịch tư duy của mình: từ việc “giải quyết task trước mắt” sang cân nhắc đánh đổi kiến trúc ở cấp độ sản phẩm.

Từ những chia sẻ bài toán kỹ thuật rất khác nhau này của hai anh chị, một điểm chung nữa dần hiện lên: phát triển SaaS Nhật Bản lâu năm không hề chỉ gói gọn trong xử lý bug hay viết thêm tính năng, mà là chuỗi quyết định liên quan đến an toàn, hiệu năng và độ bền của hệ thống, đảm bảo theo đuổi tiêu chuẩn Zero Error như một mục tiêu chất lượng nội bộ. 

Đây chính là nền tảng để bước sang câu chuyện tiếp theo: cách AI đang định hình lại toàn bộ hành trình phát triển sản phẩm tại Rakus Việt Nam.

AI là chất xúc tác mới của kỹ sư Rakus Việt Nam

Khi nói về AI, cả chị Ánh và anh Nam đều chia sẻ thông qua những ví dụ rất cụ thể trong công việc hằng ngày, không phải là kiểu “xu hướng chung”.

Với team Jidou Outai, chị Ánh xem AI như công cụ cộng tác quan trọng. Copilot hỗ trợ viết code, kiểm tra lỗi, sinh unit test; AI tóm tắt pull request, tạo tài liệu, phân tích codebase lớn và hỗ trợ đọc log, dự đoán tải, gợi ý tối ưu vận hành. Ở tầng sản phẩm, Jidou Outai đã bắt đầu dùng AI để phân loại ưu tiên và tự động trả lời email cho khách hàng.

Điểm thay đổi mạnh mẽ đến từ việc Rakus Việt Nam trang bị đầy đủ tài khoản Enterprise cho Copilot, Devin, Claude Code, Notebook LM và Gemini. Khi không còn rào cản chi phí, kỹ sư dễ thử nghiệm và đưa AI vào quy trình một cách tự nhiên.

Chị Ánh cho biết: Sau khi áp dụng AI, theo ghi nhận nội bộ, thời gian xử lý giảm đáng kể như thời gian viết code giảm 50–70%, công sức review giảm một nửa, phân tích tài liệu yêu cầu giảm 40–50%, và unit test tự động cũng tiết kiệm tương tự. Nhờ đó, số lượng dự án trong mỗi vòng release có thể tăng lên so với trước.

Ở Denshi Hozon, câu chuyện ứng dụng AI của anh Nam thể hiện rõ ở các nghiệp vụ liên quan đến dự án như:

Nhờ vậy, tổng thể dự án giảm khoảng 21% thời lượng phát triển. Một số tác vụ từng mất tám tiếng giờ rút xuống còn một đến hai tiếng nếu dùng AI đúng cách.

Tuy vậy, anh Nam luôn cẩn trọng: Code AI tạo ra chỉ chính xác hơn 80% và phụ thuộc nhiều vào prompt cũng như bối cảnh kỹ sư cung cấp. Trong phát triển sản phẩm có nhiều rule “ẩn” không mô tả hết được, nên bước kiểm chứng luôn quan trọng.

Về nguyên tắc sử dụng AI, anh tóm lại ba điểm:

Từ góc độ công ty, cả hai cho biết Rakus Việt Nam đang tích cực nghiên cứu và mở rộng ứng dụng AI vào sản phẩm trong những năm tới. Công ty mẹ đang hướng đến việc đưa AI tạo sinh vào sản phẩm, và Denshi Hozon cũng có nhiều tiềm năng để AI tự động phân loại, thống kê, tạo báo cáo và gửi mail cho khách thay cho thao tác thủ công.

Nhìn từ những trải nghiệm rất thực tế ấy, có thể thấy AI không chỉ thay đổi tốc độ phát triển sản phẩm, mà còn đang tái định hình tư duy kỹ sư tại Rakus Việt Nam, mở ra một giai đoạn mới cho quá trình cải tiến chất lượng, kiến trúc và cách đội ngũ xây dựng sản phẩm SaaS Nhật Bản lâu năm.

Lộ trình đào tạo và con đường phát triển mà kỹ sư “nhìn thấy được” tại Rakus Việt Nam

Chị Ánh chia sẻ, để nuôi dưỡng và đồng hành cùng những kỹ sư phù hợp với triết lý sản phẩm của SaaS Nhật Bản, Rakus Việt Nam đã xây dựng một hệ thống phát triển nhân tài mang tính dài hạn và “nhìn thấy được” từ đào tạo, từ áp dụng triết lý Kaizen đến con đường thăng tiến rõ ràng.

Các chương trình đào tạo Project Leader, Principal Software Engineer, To Be Project Leader được thiết kế chuyên nghiệp và bền vững với:

Mỗi kỹ sư đều có skill map riêng để xác định khoảng trống năng lực và chủ động đề xuất training, giúp việc thăng tiến không còn cảm giác mơ hồ.

Các kỹ sư được khuyến khích tham gia các khóa đào tạo chuyên sâu ứng dụng AI với chủ đề thiết thực. Nội dung hình ảnh cung cấp bởi Rakus Việt Nam.

Với anh Nam, điểm nhấn lại nằm ở đào tạo kỹ năng mềm. Rakus hợp tác với công ty đào tạo chuyên gia bên ngoài để tổ chức các khóa về critical thinking, giao tiếp, giải quyết vấn đề, quản trị rủi ro… khoảng hai lần mỗi năm. Anh cho rằng học với chuyên gia bên ngoài giúp kỹ sư đổi mới tư duy một cách hệ thống – điều đặc biệt quan trọng với những bạn muốn đi lên Tech Lead hay Project Leader.

Hai anh chị cũng xem các chuyến onsite Nhật Bản là phần quan trọng trong lộ trình trưởng thành. Với chị Ánh, chuyến đi nhờ giải MVP 2023 giúp chị hiểu sâu ba điều:

Trong chuyến onsite ba tuần, anh Nam tập trung học cách team Nhật triển khai AWS, áp dụng AI vào project và xây dựng outline design. Trở về Việt Nam, anh chuyển toàn bộ thành tài liệu và đưa vào tính năng thật, với mục tiêu giúp team tại Việt Nam trưởng thành và chủ động hơn trong phát triển.

Lời khuyên dành cho Senior muốn lên Principal / Project Leader

Và cuối cùng, khi nói về hành trình nghề nghiệp, cả chị Ánh và anh Nam đều chạm vào chung một câu hỏi mà nhiều kỹ sư Senior đang đối diện: Bước tiếp theo nên đi theo hướng nào?

Khi nói về hành trình thăng tiến, chị Ánh chia sẻ ngắn gọn nhưng rất thực tế:

Rakus Việt Nam có môi trường chú trọng sự cân bằng giữa công việc và đời sống của kỹ sư, rõ ràng về lộ trình thăng tiến. Nhưng để từ Senior tiến lên Principal, kỹ sư phải chủ động thay đổi tư duy. Nếu như cấp độ Senior tập trung hiệu suất cá nhân, thì cấp độ Principal phải chuyển sang tư duy: “Làm thế nào để team đạt chất lượng và hiệu suất cao nhất?”.

Chị khuyến khích ứng viên sớm trao đổi xác định mục tiêu với PM, phân tích khoảng trống năng lực (skill gap) để nhìn rõ thực tại và có lộ trình rõ ràng, thay vì đợi đến kỳ review mới bắt đầu đặt câu hỏi về level tiếp theo.

Anh Nam cũng gửi lời nhắn đến những Senior muốn chuyển hướng sang Tech Lead hoặc Project Leader trong môi trường SaaS Nhật Bản:

Cần chuyển tư duy từ người thực thi sang người điều phối (orchestrator): Biết dùng quy trình và AI để tối ưu hiệu suất toàn team.

Đặt sự an tâm của tổ chức lên hàng đầu: Thông qua văn hóa Horenso của Nhật (giao tiếp minh bạch). Hãy luôn báo cáo sớm, chia sẻ vấn đề để quản trị rủi ro từ sớm.

Coi trọng việc đào tạo đội ngũ kế thừa: Leader giỏi là người tạo ra một đội ngũ kế thừa vững mạnh, chứ không phải chỉ là người code giỏi.

Những lời nhắn này không chỉ dành cho ứng viên muốn gia nhập Rakus Việt Nam, mà còn là gợi ý để bất kỳ kỹ sư Senior nào nhìn rõ bước chuyển từ “làm tốt phần mình” sang “tạo giá trị ở cấp độ đội ngũ và doanh nghiệp”, một bước ngoặt quan trọng trên hành trình trở thành kỹ sư trưởng thành trong kỷ nguyên AI.

Kết lại: Hành trình đi sâu bền vững và những niềm vui rất “IT”

Từ câu chuyện của chị Ánh và anh Nam, có thể thấy phát triển SaaS Nhật Bản là hành trình đề cao sự chính xác và tính kỷ luật, nơi kỹ sư được chạm vào những bài toán khó và học cách đi sâu vào hệ thống. Đó có thể là lúc phải tối ưu truy vấn cả triệu bản ghi ngay trước deadline, hoặc kiên trì tranh luận để tìm hướng kiến trúc phù hợp nhất cho sản phẩm.

AI trong hành trình ấy không phải phép màu, mà là công cụ giúp giảm tải những phần việc lặp lại để kỹ sư có thêm thời gian suy nghĩ bản chất vấn đề. Cộng hưởng với văn hóa Kaizen và các chương trình đào tạo bài bản, kỹ sư có “la bàn” để biết mình đang ở đâu và cần phát triển điều gì tiếp theo. Phần còn lại chính là sự bền bỉ quen thuộc của nghề IT: hiểu hệ thống sâu hơn một chút mỗi ngày, dám nhận bài toán khó hơn mỗi lần.

Với những Senior Developer đang cân nhắc bước tiếp theo, hành trình của hai anh chị gợi mở một điều giản dị: trưởng thành nghề nghiệp không đến từ cú nhảy lớn, mà từ việc tích lũy đều đặn qua từng dự án, từng quyết định. Tại Rakus Việt Nam, sự tích lũy ấy – nếu đủ bền – có thể đưa kỹ sư từ vai trò cá nhân đến vị trí đưa ra quyết định cho cả sản phẩm và đội ngũ.

Và có lẽ đó là vẻ đẹp đặc trưng của việc phát triển sản phẩm SaaS Nhật Bản: một hành trình dài, đi bằng nhiều bước nhỏ, nhưng mang lại niềm vui rất bền cho những người thực sự muốn đi sâu.